Στο Ναό γιατί πηγαίνουμε; Για να αγιαστούμε. Και αγιαζόμαστε όχι με μαγικό τρόπο, αλλά με την ουσιαστική μετοχή στη χάρι και στα δωρήματα του Θεού. Και η συμμετοχή αυτή επιτυγχάνεται με την καρδιά, με το νου, με τις αισθήσεις όλες.
--Η καρδιά, "συντετριμμένη και τεταπεινωμένη" (Ψαλ. 50,17), μετανοεί και ζητεί το έλεος του Θεού. Κραυγή της σπαρακτική το "Κύριε, ελέησον".
--Ο νους, προσεκτικός και διαυγής, προσηλώνεται στα λεγόμενα και ψαλλόμενα και προσπαθεί να κατανοήση και να βιώση "μυστικώς" όσα εις επήκοον όλων λέγονται στην κοινή σύναξι.
--Τα μάτια και τα αυτιά βλέπουν και ακούνε το υπερθέαμα της θείας Λειτουργίας.
Λέει ο ιερός Χρυσόστομος: "Εισερχώμεθα μετά της προσηκούσης τιμής εις τας εκκλησίας και μετά φόβου επακούωμεν των λεγομένων" (ΕΠΕ 23,62). Δηλαδή: Ας μπαίνουμε στους ναούς με την πρέπουσα ευλάβεια και τιμή και ας ακούμε με προσοχή τα λεγόμενα.
--Το στόμα μένει κλειστό για κοσμικές συζητήσεις, για "λακριντί", όπως λέει ο άγιος Κοσμάς ο Αιτωλός. Άλλοτε σιγά με κατάνυξι, άλλοτε συμψάλλει με τον χορό των ψαλτών, άλλοτε ψελλίζει ικεσίες. Ο πιστός, κατά τον ιερό Χρυσόστομο, "στενάζει αφώνως, αλαλάζει τη καρδία" (ΕΠΕ 30,316).
--Τα πόδια στέκουν με ευλάβεια και κλίνουν το γόνυ μπροστά στην υπέρθεη παρουσία του θαύματος, που μεταβάλλει το ψωμί και το κρασί σε Σώμα και Αίμα Χριστού.
Κατά τον ιερό Χρυσόστομο, οφείλουμε "να στεκώμαστε με φόβο και με τρόμο, κοιτώντας προς τα κάτω, ενώ η ψυχή ανεβαίνει προς τα πάνω".
--Τα χέρια υψώνονται εις "έπαρσιν προσευχής και δεήσεως" και όταν ο λειτουργός προσκαλή, ο πιστός κρατά με τα χέρια του καλά το μανδήλιο του αγίου Ποτηρίου και υποδέχεται ευλαβικά τα τίμια Δώρα. Και αφού ο ίδιος λαμβάνει την δωρεά του Θεού, ετοιμάζει τα χέρια του για να μεταδώσουν τη δική τους δωρεά, την ελεημοσύνη στους φτωχούς.
Όλα αγιάζονται μέσα στη θεία Λειτουργία.
Όταν όμως σε πολλές περιπτώσεις ο αγιασμός της ψυχής και του σώματος κυριολεκτικά διαφημίζεται" ως μαγικώς μεταδιδόμενος, τότε έχουμε μετατροπή της Εκκλησίας σε θρησκεία μάγων και μαγείας.
Τότε η δωρεά της χάριτος καταντά αγυρτεία κάποιας αγιαστούρας.
Τότε οι ναοί της κοινής προσευχής και της ευχαριστίας μεταβάλλονται σε οίκους εμπορίας και σπήλαια ληστών (Ματθ 21,13).
Τότε ο αγώνας για αγιασμό καταργείται, αφού εξαγοράζεται με λεφτά ένας εύκολος... αγιασμός!
Χωρίς ίχνος υπερβολής, σε Ναό μεγάλο συνοικίας των Αθηνών (το ίδιο δυστυχώς συμβαίνει και στους περισσότερους πανηγυρίζοντες Ναούς), ως εξής λειτουργούσαν τη μέρα της πανηγύρεως τα... διόδια προς εξοικονόμησι χρημάτων και προς "βοήθειαν" των χριστιανών και προς 'αγιασμόν" τους.
1ο διόδιο: Πριν από τα σκαλοπάτια σε περιμένουν τα κυτία και τα αυτοκόλλητα, που έβαζαν στο πέτο σου μικρές μαθήτριες και μεγαλούτσικες κυρίες, λέγοντας με ευγένεια: "Βοήθειά σας"!
Πρώτη φορολογία προς... αγιασμόν (πάντοτε μαγικό και πληρωμένο).
2ο διόδιο: Μόλις ανέβαινες τα σκαλοπάτια του Ναού, σε περίμενε ένας παπάς με την αγιαστούρα και το πανέρι των χρημάτων, για να σου πη κι αυτός "Βοήθειά σας"!
Άλλη φορολογία προς... αγιασμόν!
3ο διόδιο: Πριν να μπης στο Ναό, στο προαύλιο σε περίμεναν δύο κύριες με λαχνούς και σου επαναλάμβαναν χαμογελαστά: "Βοήθειά σας"!
Τρίτη φορολογία, τυχερή αυτή τη φορά, αφού δεν κερδίζουν τον... αγιασμό όλοι οι λαχνοί! Να μη παίξουμε και στην τύχη τον αγιασμό μας;
4ο διόδιο: Στο παγκάρι, καθώς μπήκες στον Ναό, σε περίμεναν οι επίτροποι να σου πουν και αυτοί, σαν πιο έγκυροι, το Βοήθειά σας! Και το έλεγαν λίγο πιο αρωματισμένα, αφού σε έρραιναν με κολώνια ειδικού μυροδοχείου.
Άλλη τούτη η φορολογία, αρωματισμένη..
5ο Διόδιο: Στο κέντρο του Ναού σε περίμενε η μεγάλη εικόνα του Αγίου (βλέπεις δεν έφτανε η μικρότερη κοντά στο παγκάρι!) για να την προσκυνήσης. Αυτή δεν άπλωνε το χέρι προς φορολογία. Το έκανε κάτι άλλο δίπλα της. Υπήρχε δίπλα από τη μεγάλη εικόνα λείψανο αγίου, από κάποιο μοναστήρι και πανέρι φυσικά για λεφτά. Και ένας ιερομόναχος σου έλεγε και αυτός "Βοήθειά σας"!
Άλλη η φορολογία προς... αγιασμόν, με σχετική επίκληση ιερού λειψάνου Μάρτυρος της Εκκλησίας!
(Σχόλιο: Κατά τ' άλλα αυτά τα έκαναν "μόνο οι Παπικοί" στον Μεσαίωνα).
6ο Διόδιο: Προχωρώντας η θεία Λειτουργία παρουσιάστηκαν μπροστά σου δυο δίσκοι. Καθιερωμένη αυτή η φορολογία της δισκοφορίας. Δίνεις, αλλά εισπράττεις και δω το Βοήθειά σας!
7ο Διόδιο: Στο τέλος βγαίνει και ο επίσκοπος. Τα λόγια του πάλι για χρήματα. Αυτά κι αν είναι προς... αγιασμόν! Να μη πη ο ποιμένας, ότι το κρίσιμο των ημερών απαιτεί να μαζευτούν λεφτά για τα έργα της Μητροπόλεως;
Κανείς φυσικά δεν θα τον παρεξηγούσε, αν ήξερε, ότι μόνος αυτός εμφανίστηκε να παρακαλέση για βοήθεια των πονεμένων και των πεινασμένων. (Σχόλιο: αν όχι για περιττά και ατελείωτα έργα ευτρεπισμού και αλλεπάλληλων αγιογραφήσεων του ναού). Αλλ' ύστερα από τόσες φορολογίες, που είχαν υποστή οι εκκλησιαζόμενοι, δεν τους είχε μείνει ευρώ στην τσέπη για το φιλανθρωπικό έργο της Εκκλησίας...
Πρέπει εδώ να σταματήσουμε. Τα διόδια, και τα εφτά, λειτούργησαν προσοδοφόρα τη μέρα εκείνη. Εφτά διόδια, ίσως για να έχουν οι προσερχόμενοι τη χάρι των... εφτά μυστηρίων!
Αλλ' ας σοβαρευτούμε:
Δεν θα ρωτήσουμε τι θα έκανε ο Κύριος, αν κατάφερνε να μπη τελικά στον πανηγυρίζοντα Ναό! Το γνωρίζουμε. Για όσους δεν δέχονται το Ευαγγέλιο, ο Χριστός έχει και το φραγγέλιο!
Θα ρωτήσουμε μόνο το λειτουργό της Εκκλησίας, τον άγιο Ιωάννη το Χρυσόστομο:
--Έτσι αγιάζονται οι πιστοί;
Μας απαντά:
--Να αγιάσης την ψυχή σου, να αγιάσης και το σώμα σου, έχοντας διαρκώς τα λόγια της Γραφής στην καρδιά και στη γλώσσα σου (ΕΠΕ 13,270)
--Πίστις αληθινή χρειάζεται και αγιασμός του Αγίου Πνεύματος (ΕΠΕ 23,74).
(Από Αρχιμ. Δανιήλ Γ. Αεράκη, Πρόσχωμεν 8, Αθήνα 2012)
Μπορεί να γίνουν πολλές παρερμηνείες στην Βίβλο. Αυτό γνωστό. Μπορούν να γίνουν σε δύσκολα χωρία και σε εύκολα αν δεν ξέρεις. Από ελλιπή γνώση ή και από δόλο. Ένα παράδειγμα είναι και το σημερινό την διακονίαν σου πληροφόρησον που απευθύνει ο απ. Παύλος στον Τιμόθεο. Τί σημαίνει όμως πληροφορώ στην αρχαία ελληνική γλώσσα; Όπως μάς πληροφορούν οι Αριθμοί Strong, το ρήμα ως 1η του σημασία έχει αυτήν τού φέρω κάτι εις πληρότητα (φέρω εις πέρας, ολοκληρώνω, τελειοποιώ), η οποία εφαρμόζεται και στο συγκεκριμένο εδάφιο της Β' Τιμ 4:5 και μόνο ως 3η αυτό που εννοούμε και σήμερα: πληροφορώ (κάποιον).
