Ημέρα Φορολογικής Ελευθερίας

Φόροι φόροι φόροι

Στις 26 Ιουνίου καθορίστηκε για φέτος η Ημέρα Φορολογικής Ελευθερίας για τους Έλληνες*. Είναι η ημέρα από την οποίαν και μετά όσοι είστε τυχεροί και εργάζεστε (και έχετε ενεργητικό) έχετε το δικαίωμα να κρατάτε πλέον για τον εαυτό σας (και την οικογένειά σας και τους λογαριασμούς σας!) τους καρπούς των κόπων σας.

Ο θεσμός αυτός, το να υπολογίζουμε δηλαδή μέχρι ποιά μέρα θα δουλεύουμε για να πληρώνουμε τους φόρους μας στο κράτος, ξεκίνησε το 1947 από τις ΗΠΑ (την πηγή κάθε κακού για ορισμένους!) που παρά την ευρέως διαδεδομένη αντίληψη, από δεκαετίες έχουν χάσει τον χαρακτήρα του έθνους-προτύπου ελεύθερης οικονομίας και όπου και εκεί οι διάφοροι φόροι ανεβαίνουν συνεχώς. Αυτή άλλωστε είναι η φυσική τάση όταν αφήνεις το κράτος να επεμβαίνει όλο και περισσότερο στην οικονομία και άρα και στην ζωή σου, δήθεν για το καλό σου. Πρώτα για τις αμυντικές δαπάνες και την αντιμετώπιση της τρομοκρατίας, μετά για το περιβάλλον, την εκπαίδευση, την υγεία και η λίστα δεν τελειώνει ποτέ.. Μετά ξεφεύγει από τον έλεγχο και γίνεται πια αυτο-τροφοδοτούμενο..Είναι νόμος, που βλέπουμε και ξαναβλέπουμε να επαναλαμβάνεται. Το θηρίο που λέγεται Κράτος, με τις διάφορες κεφαλές του, μεγάλες και μικρές, από μόνο του δεν θα σταματάει να αυξάνει την πείνα του για χρήματα και πόρους ποτέ.

Ας ελπίσουμε όσο περνούν οι χρονιές ότι η ημέρα αυτή θα πηγαίνει όλο και πιο νωρίς στο ημερολόγιο μας. Για το καλό όλων μας. Θα πούνε φυσικά εδώ οι εκφραστές της καθεστωτικής σκέψης τα γνωστά επιχειρήματα: Αν δεν υπήρχε η φοροδιαφυγή, τα πράγματα θα ήταν πολύ καλύτερα. Αυτό είναι μόνο εν μέρει αλήθεια. Οι μισές αλήθειες συνήθως δεν κάνουν καλό ή είναι εκ του πονηρού. Στην πραγματικότητα σκεφθείτε να μην υπήρχε και η φοροδιαφυγή, τα πράγματα θα ήταν γενικά ακόμα χειρότερα: 1. αυτά τα χρήματα θα τα στερούνταν η αγορά και η πραγματική οικονομία και 2. όσο αυξημένα και να είναι τα έσοδα του κράτους, ποτέ δεν θα είναι αρκετά. Η αύξηση των εσόδων του δίνει δυσανάλογη ώθηση στην αύξηση των δαπανών του. Σκεφθείτε απλά ότι οι δαπάνες αυξάνονταν υπερβολικά ακόμα και όταν είχαμε συνεχή και μεγάλα ελλείμματα στον προυπολογισμό (βλ. δεκαετία 2000)! Στην πραγματικότητα ο ρυθμός με τον οποίον αυξάνονται οι δαπάνες είναι δυσανάλογα μεγαλύτερος από την όποια πιθανή αύξηση των εσόδων. Πρακτικά αυτό σημαίνει πως ποτέ οι φόροι δεν θα είναι αρκετοί. Και θα πλήττονται τότε περισσότερο αυτοί που παράγουν και προσπαθούν να προσφέρουν τα περισσότερα (και για τον εαυτό τους και για τους άλλους, αφού έτσι λειτουργεί η οικονομική αλυσίδα), οπότε το κράτος περνάει υποσυνείδητα στον κόσμο την επικίνδυνη αντίληψη πως η φορολογία είναι ποινή.

Παρουσιάζονται έτσι δύο βασικά προβλήματα:

1ον. Η Πρακτική Διάσταση

Αυτή η αντίληψη είναι επικίνδυνη ως προς τα πιο δημιουργικά άτομα-πολίτες γιατί τους αποθαρρύνει από το να είναι πιο δημιουργικοί και παραγωγικοί (για τον εαυτό τους αλλά και ως εκ τούτου και για την σύνολη οικονομία)

και για τους άλλους γιατί καλλιεργεί την επικίνδυνη ηθικά και πρακτικά αντίληψη πως έχουν αυτοδίκαια 'δικαίωμα' μεριδίου στους καρπούς της εργασίας (περιουσία-ιδ
ιοκτησία) των άλλων). 

Δεν θα έχουν έτσι ούτε αυτοί κίνητρο ώστε να προσπαθήσουν να αποκτήσουν με τον ιδρώτα τους (Γεν 3:19) το κάτι παραπάνω. Αν μπορείς να απολαμβάνεις μια σχετικά άνετη ζωή δωρεάν ή σχεδόν δωρεάν γιατί να δουλέψεις και να κουραστείς για να το πετύχεις; Έτσι είναι η χαλασμένη ανθρώπινη φύση που ρέπει προς τα εκεί, είναι φυσικό.

Δεν αφήνονται έτσι να απελευθερωθούν αποτελεσματικά και δημιουργικά οι παραγωγικές δυνάμεις του έθνους (αλλά μόνο ένα πολύ μικρό ποσοστό τους και αυτό με το ζόρι, ή στο εξωτερικό).
Το γενικό αποτέλεσμα θα είναι η ηθική και οικονομική καθίζηση.

2ον. Η ηθική διάσταση

Καθόλου δευτερεύουσα όμως δεν είναι και η καθαρά ηθική διάσταση του θέματος

Η όλη αυτή αντίληψη της φορολογίας ως ποινής που μας περνάει η πολιτική και το Κράτος, πρακτικά ή και θεωρητικά ακόμα, είναι ηθικά επικίνδυνη καθώς το κράτος γίνεται έτσι ο προαγωγός του λαού, ο διαφθορεάς των ηθών των πολιτών του. Το κράτος που υποτίθεται υπάρχει για να βοηθάει την κοινωνία, γίνεται στην πραγματικότητα βοηθός στην ηθική της παρακμή. Έτσι και την αποτελεσματικότητα της οικονομίας βλάπτει και άρα υποσκάπτει την ευημερία των πολιτών (για την οποίαν υποτίθεται πως υπάρχει και κόπτεται αυτό και οι εκφραστές του (πολιτικοί, δημόσιοι αξιωματούχοι, δημόσιοι υπάλληλοι, κλπ) και τους ίδιους ως ηθικά υποκείμενα μειώνει καθώς τούς καλλιεργεί την αίσθηση της έλλειψης δικαιοσύνης και σεβασμού προς τον άλλον. Εξοικειώνει έτσι την κοινωνία με την ανήθικη συμπεριφορά. Αφού το κάνει το κράτος και κλέβει για μένα, άρα είναι σωστό ή αφού και το κράτος το κάνει, θα το κάνω κι εγώ..

Το θέμα της φορολογίας θα ήταν άδικο να εξαντληθεί σε μία μόνον χρησιμοθηρική/ωφελιμιστική θεώρηση όπου να θεωρούνται μάλιστα οι πολίτες ως απλοί παράγοντες ενός γενικού καλού. Αυτό αποτελεί και λογικό σφάλμα καθώς οδηγεί σε λάθος συμπεράσματα να λαμβάνεται ως δεδομένο κάτι που δεν ισχύει αλλά και κυρίως υποτιμά βαθύτατα τον άνθρωπο καθώς τον καθιστά μάζα, ένα απλό νούμερο, ένα μέσον (πού είναι αυτοί που λένε πως ο Καπιταλισμός τον μεταβάλλει σε κάτι τέτοιο; Μάλλον κρίνουν εξ ιδίων τα αλλότρια!) καθώς ακόμα και να ήταν 'για καλό' το Κράτος δεν νομιμοποιείται να βάζει χέρι στο δικαίωμα της ιδιοκτησίας το οποίο δεν προέρχεται από αυτό και τα όποια 'κοινωνικά συμβόλαια', αλλά από τον ίδιο τον Δημιουργό.

Η φορολογία μπορεί να υπάρξει μόνον ως αναγκαίο κακό και ως βαριά περιορισμένη και αυστηρά ελεγχόμενη (αντ' αυτού το κράτος και η φορολογία θεωρούν την δημιουργική δραστηριότητα ως αναγκαίο κακό και πως πρέπει αυτή να είναι περιορισμένη και αυστηρά ελεγχόμενη!).

Η φορολογία, ειδικά χωρίς ανταποδοτικότητα και αντιπροσωπευτικότητα, δεν είναι τίποτα άλλο παρά νομιμοποιημένη κλοπή. Τουλάχιστον ο κλέφτης δεν προσπαθεί να σου βγει και από πάνω λέγοντάς σου πως θα τα δώσει στους φτωχούς ή ότι το κάνει για το καλό της κοινωνίας. Το κάνει για τον εαυτό του. 

From Peter to Paul

Οι πολιτικοί τα παίρνουν από σένα για να τα δώσουν δήθεν σε όσους έχουν ανάγκη. Η διατύπωση αυτή είναι σκοπίμως ασαφής καθώς τούς αφήνει πολλά περιθώρια να κρίνουν κατά το δοκούν σε ποιούς θα τα δώσουν, συνήθως με αντάλλαγμα πολιτικά οφέλη. Η εξουσία αίρεται από τα άτομα που αυτοδίκαια την έχουν και πηγαίνει σε θεσμούς και στους πολιτικούς. Γίνεσαι έτσι δούλος στο όνομα της δημοκρατίας. Και εσύ που σου τα παίρνουν επειδή 'έτσι πρέπει' και εσύ που τα περιμένεις γιατί 'τα δικαιούσαι'..

*Τους υπολογισμούς έκανε το Κέντρο Φιλελευθέρων Μελετών-ΚεΦιΜhttp://www.libertyforum.gr/activity-gr/publishing-gr/182--tax-freedom-day

Κράτος ή Αγορά;

Φιλελευθερισμός η "Φιλελευθερισμός" ;

Στο "Μέλλον του Φιλελευθερισμού" (The Future of Liberalism, 2009) ο Alan Wolfe γράφει πως οι πραγματικοί κληρονόμοι του φιλελευθερισμού του John Locke, του Adam Smith και του Thomas Jefferson δεν είναι οι σημερινοί κλασικοί φιλελεύθεροι (οι libertarians), αλλά μάλλον το άλλο είδος των φιλελεύθερων, αυτοί που θα χρησιμοποιούσαν την κρατική εξουσία ώστε να διασφαλίσουν την ανεξαρτησία και την ισότητα για όλους. Ένας τέτοιος "μοντέρνος φιλελευθερισμός" είναι για τον Wolfe μία επικαιροποίηση του γνήσιου φιλελευθερισμού: Κατά τον 18ο αι. η πολιτική εξουσία καταπίεζε την ανεξαρτησία και την ισότητα, κάνοντας έτσι αναγκαία την λειτουργία της ελεύθερης αγοράς ως αντίδοτο σε αυτήν την καταπίεση, ενώ τώρα είναι η δύναμη των ιδιωτικών εταιρειών που κάνει το ίδιο, και ως εκ τούτου τώρα το φάρμακο είναι ένα πιο δραστικό και με περισσότερες εξουσίες κράτος.

Γράφει στις πρώτες σελίδες του βιβλίου του ο Wolfe:
Ο ουσιαστικός πυρήνας του φιλελευθερισμού είναι ο εξής: Να έχουν όσο το δυνατόν περισσότεροι άνθρωποι όσο γίνεται περισσότερο την δυνατότητα να ελέγχουν τις ζωές τους κατά την βούλησή τους. Εκφρασμένος με αυτήν την μορφή, ο φιλελευθερισμός, είναι όπως στην εποχή του Locke, αφοσιωμένος τόσο στην ελευθερία όσο και στην ισότητα...

Κατ' αντιστοιχία προς την ελευθερία, οι φιλελεύθεροι επιθυμούν για το άτομο αυτό που ο Thomas Jefferson επιθυμούσε για την χώρα: ανεξαρτησία. Η εξάρτηση για τους φιλελεύθερους ατροφεί το άτομο. Όταν δεν έχουμε άλλη επιλογή παρά να δεχτούμε την εξουσία κάποιου άλλου επάνω σε μάς, δεν μπορούμε να σκεφτούμε για τον εαυτό μας, είμαστε περιορισμένοι σε συνθήκες υπάρξεως που μοιάζουν με έναν ατέρμονα αδιέξοδο αγώνα επιβίωσης, είμαστε ανίκανοι να σχεδιάσουμε το μέλλον, και να μπορούμε να κατέχουμε την στοιχειώδη ανθρώπινη αξιοπρέπεια. Αυτή η αυτόνομη (ανεξάρτητη) ζωή είναι ως εκ τούτου η καλύτερη δυνατή μορφή ζωής. Έχουμε τις δυνατότητες και είμαστε υπεύθυνοι για να το συνειδητοποιήσουμε, το να είμαστε κύριοι του πεπρωμένου μας.

Ακούγεται αρκετά καλό,έτσι; Το να υπόκεισαι στιην αυθαίρετη βούληση και στις ορέξεις κάποιου άλλου συγκρούεται με το φιλελεύθερο ιδεώδες, το οποίο προβάλλει το ιδανικό της κυριότητος επί του πεπρωμένου σου ακόμα και όταν κάποιος συνεργάζεται με άλλους για αμοιβαίο όφελος.


Η Ισότητα ως Βασική Αξία

Θα συμφωνούσα επίσης με τον Wolfe ότι η ισότητα είναι βασική αξία του κλασικού φιλελευθερισμού, αλλά όχι όχι όμως έτσι όπως την εννοεί. Η αληθινή φιλελεύθερη ισότητα δεν είναι η ισότητα εισοδήματος, ούτε είναι απλώς η ισότητα της ελευθερίας ή η ισότητα έναντι του νόμου. Η πρώτη θα απαιτούσε διαρκή βίαια κρατική παρέμβαση στην εθελοντική συναλλαγή της ελεύθερης αγοράς, ενώ οι άλλες δύο θα ήταν ανεπαρκείς από μόνες τους. Με τον όρο ισότητα, θα εννοούσα αυτό που ο Roderick Long ονομάζει, κατά Locke, ισότητα της εξουσίας (της αυθεντίας). Για τον Locke κατάσταση ελευθερίας υφίσταται όταν είναι αυτή στην οποίαν: όλη η εξουσία και δικαιοδοσία είναι αμοιβαία (αμφίδρομη), και κανείς δεν την έχει σε μεγαλύτερο βαθμό απ' ότι ο άλλος, καθώς δεν υπάρχει τίποτα πιο φανερό από τα δημιουργήματα του ιδίου είδους και τάξεως... θα πρέπει να είναι επίσης ίσα το ένα με το άλλο, χωρίς υποταγή και υποτέλεια για κανένα...


Κάπου εδώ όμως θα έπρεπε να χωρίσουν οι δρόμοι μας με τον Wolfe καθώς περιέχει μία ηττοπαθή ιδέα τού πώς να διασφαλιστεί η κυριότητα του καθενός επί του μέλλοντός του/της: το "κοινωνικό κράτος". Κρίνοντας από την ιστορία και από την ίδια την φύση του κράτους, μπορούμε να οδηγηθούμε στο συμπέρασμα πως το πρόγραμμα του Wolfe όχι μόνον δεν θα οδηγήσει στην απελευθέρωση αλλά θα οδηγήσει και στην υποδούλωση του ατόμου. O Wolfe έχει μάλλον μπερδέψει τα πράγματα.

Γράφει: Υποστηρίζοντας σήμερα αυτό που διεκήρυττε ο Adam Smith χθες --μια ελεύθερη αγορά αρρύθμιστη από το κράτος-- είναι σαν να ευνοούμε μια μεγαλύτερη, παρά την λιγότερη, εξάρτηση, και λιγότερη, όχι περισσότερη, ισότητα... Στις "εξαιρετικά οργανωμένες και συγκεντρωτικές μορφές που λαμβάνει ο καπιταλισμός στον σύγχρονο κόσμο", το να απομακρύνουμε το κράτος από την αγορά δεν θα επέτρεπε για έναν μεγάλο αριθμό ατόμων το να γίνουν επιχειρηματίες με τρόπους που θα τους καθιστούσαν ικανούς να θέτουν αυτοί τις προυποθέσεις με τις οποίες επιθυμούν να ζήσουν την ζωή τους. Τουναντίον επιτρέπει στις μεγάλες εταιρείες να μειώνουν τις υποχρεώσεις τους απέναντι στους υπαλλήλους τους και έτσι αυτοί να εξαρτώνται περισσότερο από τα εκάστοτε 'καπρίτσια' της αγοράς.


Απρόσωπες Δυνάμεις της Αγοράς

Το τελευταίο κομμάτι του παραπάνω αποσπάσματος έχει πάντως κάποια εγκυρότητα, αλλά προτού έλθουμε σε αυτό, ας δούμε λίγο το γενικό θέμα. Φαίνεται ο Wolfe να λέει ότι --και αυτό το επαναλαμβάνει σε αυτήν την συζήτηση με τον Russ Roberts (http://www.econtalk.org/archives/2009/05/wolfe_on_libera.html)πως κάποιος είναι λιγότερο ανεξάρτητος όταν υπόκειται στις απρόσωπες δυνάμεις της αγοράς παρά όταν υπόκειται στις δυνάμεις της πολιτικής, οι οποίες έχουν ως σκοπό αυτήν ακριβώς την διασφάλιση της ανεξαρτησίας και της ισότητας των ανθρώπων. Αυτό προσωπικά μου φαίνεται εντελώς λανθασμένο.

Ομολογουμένως, σε μία απελευθερωμένη αγορά κανένα άτομο ή ομάδα δεν θα μπορούσε να ελέγξει τις δυνάμεις της αγοράς (τον νόμο της προσφοράς και της ζήτησης κοκ.) στις οποίες θα έπρεπε όλοι να προσαρμοστούμε καθώς θα προσπαθούσαμε να φέρουμε εις πέρας τα σχέδιά μας. Αυτό βεβαίως εκ πρώτης όψεως θα έμοιαζε με παραβίαση της ανεξαρτησίας μας. Αλλά αυτές οι δυνάμεις καλούνται 'απρόσωπες' ακριβώς επειδή δεν είναι το αποτέλεσμα της βούλησης κανενός συγκεκριμένου ατόμου και δεν κατευθύνονται ούτε μπορούν να κατευθυνθούν προς κάποιον συγκεκριμένο προεπιλεγμένο στόχο. Ακριβώς αυτός ο όρος οι δυνάμεις της αγοράς αναφέρεται στην αυθόρμητη, κανονική και ουσιώδη για την αγορά διαδικασία (το σύστημα τιμών) που δημιουργείται από την ελευθερία άλλων ανθρώπων να επιλέξουν τι να αγοράσουν και να πουλήσουν. Με άλλα λόγια, η ανεξαρτησία του καθενός ατόμου οριοθετείται από την ανεξαρτησία του οποιουδήποτε άλλου. Ενώ όλοι θα πρέπει να λαμβάνουμε υπ' όψιν τις τιμές και τις επιλογές των άλλων καθώς καταστρώνουμε τα σχέδιά μας, έχουμε ο καθένας μεγάλη ευχέρεια μέσα στο περιβάλλον της αγοράς μέσω της οποίας μπορούμε να ελαχιστοποιήσουμε την τρωτότητά μας στην αυθαίρετη βούληση των άλλων. Εάν κάποιο άτομο δεν θέλει να συναλλαγεί μαζί σου, το πιο πιθανό είναι ότι αυτό θα το κάνει κάποιο άλλο άτομο, ως εκ τούτου η πιθανότητα τού να πέσεις θύμα ούτως ειπείν διακρίσεων μέσω ομαδοποίησης (invidious discrimination) πέφτει στο ελάχιστο. ("Μιλάει το χρήμα"). Ως εκ τούτου ο μέγιστος βαθμός ατομικής αυτονομίας είναι πλήρως συμβατός με την ζωή μέσα στο περιβάλλον της αγοράς, ειδικά καθώς ο χώρος της αγοράς επεκτείνεται. (Φυσικά με αυτό δεν υπονοείται πως ολόκληρη η ζωή λαμβάνει χώρα μέσα στο πλαίσιο της αγοράς).

Η αγορά είναι όχι μόνον συμβατή με την αυτονομία, είναι επίσης απαραίτητη και ουσιώδης για αυτήν. Εν αντιθέσει με την αγορά, η εναλλακτική λύση που προτείνει ο Wolfe, το κράτος, χρησιμοποιεί βία (ή την απειλή αυτής) για να επιβάλλει την θέλησή του. Εάν δεν σου αρέσει κάποιο από τα σύνολα των αποφάσεων των πολιτικών, δεν μπορείς έτσι απλά να διαλέξεις κάποιο άλλο. Και δεν υπάρχει καμμία δυνατότητα να τα περιφρονήσεις/απορρίψεις (opting-out). Υπάρχει ανισότητα της εξουσίας.

O Wolfe εμφανίζεται εξαιρετικά αφελής ως προς το δημοκρατικό λεγόμενο κράτος. Καθώς ελλείπονται τόσο από την απαραίτητη γνώση όσο και από τα απαραίτητα κίνητρα, οι αξιωματούχοι του κράτους δεν μπορούν να ανταποκριθούν στον μέσο άνθρωπο πέρα από τις επιδεικτικές χειρονομίες που κάνουν οι πολιτικοί ώστε να κατακτήσουν και να διατηρήσουν την εξουσία. Καμμία ατομική ψήφος ουσιαστικά δεν μετράει, και ο κρατικός μηχανισμός είναι αναπόφευκτο να πέφτει στα χέρια άριστα οργανωμένων ομάδων (συντεχνιών, lobbies) κυρίως σχετικών με μεγάλα επιχειρηματικά συμφέροντα (ΣτΜ: ή συνδικαλιστικών --κάτι ανάλογο-- στην περίπτωση της χώρας μας) που διαθέτουν τον χρόνο, τους πόρους και το κίνητρο ώστε να διατηρούν το σύστημα στρεβλό προς όφελός τους μέσω εκμεταλλευτικών, αντι-ανταγωνιστικών παρεμβάσεων. (Μια κυριαρχία της πλειοψηφίας δεν θα ήταν πολύ καλύτερη λύση επίσης). Οποιαδήποτε "πρόνοια" για τους ανθρώπους χαμηλού εισοδήματος εντάσσεται πιο πολύ στην προσπάθεια να προληφθεί η κοινωνική αναταραχή. Η πεποίθηση του Wolfe ότι το Κράτος μπορεί να είναι ο υπερασπιστής της αυτονομίας και της ισότητας των απλών ανθρώπων είναι προβληματική καθώς η δράση του κράτους  --που στηρίζεται στην επιβολή--  από την ίδια την φύση της υποσκάπτει την αυτονομία και καλλιεργεί την εξάρτηση.

Ο Wolfe έχει δίκαιο στην ανησυχία του για τις "εξαιρετικά οργανωμένες και συγκεντρωτικές μορφές που παίρνει ο καπιταλισμός στον σύγχρονο κόσμο". Αυτό το σύστημα όντως υποσκάπτει την ανεξαρτησία του ατόμου και την ισότητα. Εκεί που κάνει λάθος είναι στο ότι εξισώνει την "καπιταλιστική" οικονομία με την ελεύθερη αγορά. Δεικνύεται έτσι ένοχος αυτού που ο Kevin Carson ονομάζει "χυδαίο φιλελευθερισμό" (vulgar liberalism) και ο Roderick Long "left-conflationism": συσχετίζοντας τα κακά του κορπορατισμού με το ακριβώς αντίθετό του, την απελευθερωμένη αγορά. (αντανακλά ουσιαστικά την άποψη που υπερασπίζεται την επιχειρηματική συμπεριφορά στο κορπορατικό κράτος με το σκεπτικό ότι η ελεύθερη αγορά δεν θα επέτρεπε τέτοια συμπεριφορά εάν αυτή δεν εξυπηρετούσε τους καταναλωτές αποτελεσματικά).

Αντίθετα προς την άποψη του Wollfe, η πλήρης "απομάκρυνση του κράτους από την αγορά"-- η κατάργηση δηλαδή των προνομίων καθώς επίσης και των κανονιστικών ρυθμίσεων-- δεν θα αύξανε την εξάρτηση. Αλλά μάλλον, θα μπορούσε να εξαλείψει τις χιλιάδες εμποδίων --που συντηρούνται από το κράτος-- στον ανταγωνισμό, και τα οποία εμπόδια βαρύνουν τις διάφορες μικρές επιχειρήσεις, τους συνεταιρισμούς και την ατομική επιχείρηση. Αυτά τα εμπόδια αυξάνουν την εξάρτηση του κόσμου από την αυθαίρετη βούληση άλλων (ΣτΜ: συνήθως κρατικών αξιωματούχων και αυτό φαίνεται ανάγλυφα σε χώρες όπως η Ελλάδα). Η απελευθέρωση της αγοράς θα μπορούσε να τερματίσει τα νομισματικά παιχνίδια και την δυνατότητα για bail-outs η οποία ενθαρρύνει τις τράπεζες και άλλες εταιρείες να παίρνουν υπερβολικά ρίσκα που υποβάλλουν τους εργαζομένους στους οικονομικούς κύκλους (business cycles ανάπτυξη-ύφεση) και την παρατεταμένη ανεργία. Σε τελική ανάλυση μια απελευθερωμένη αγορά θα σήμαινε το τέλος όλων των προνομίων που δίδουν τα κακά τα οποία ο Wolfe ορθώς παρατηρεί αλλά λανθασμένα αποδίδει στις "δυνάμεις της αγοράς".

"Ο άνθρωπος σε κάθε πολύπλοκη κοινωνία" γράφει ο F. A. Hayek στο "Individualism: True and False" (Aτομικισμός: Λάθος και Σωστό), "δεν μπορεί να έχει παρά δύο επιλογές:
1. να προσαρμόσει τον εαυτό του με ό,τι στον ίδιον μπορεί να φαίνεται ως οι τυφλές δυνάμεις μιας κοινωνικής διεργασίας (process) και

2.να υπακούει στις διαταγές κάποιου άλλου, που θα είναι ανώτερος από αυτόν, ενός ανωτέρου του.
Για όσο γνωρίζει μόνον την σκληρή πειθαρχία της αγοράς, μπορεί να θεωρήσει την κατεύθυνση που θα δίνεται από κάποιον άλλον ευφυή ανθρώπινο εγκέφαλο ως προτιμώτερη, αλλά όταν την δοκιμάσει, σύντομα ανακαλύπτει πως η προηγούμενη επιλογή τού αφήνει έστω κάποια δυνατότητα επιλογής, ενώ η δεύτερη δεν του αφήνει καμμία, και πως είναι καλύτερα να έχεις να επιλέξεις ανάμεσα σε μη ευχάριστες εναλλακτικές λύσεις από το να είσαι υποχρεωμένος να δεχθείς μία".

Εάν η εναλλακτική λύση που έχουμε είναι ανάμεσα στο να χρησιμοποιήσουμε τις δυνάμεις της αγοράς ή στο να εμπιστευθούμε μιαν άρχουσα τάξη (ελίτ) που θα σχεδιάζει και θα εκτελεί τα επιθυμητά 'δίκαια' αποτελέσματα για την κοινωνία, ο οποιοσδήποτε που θα θεωρούσε σημαντικά την αυτονομία (ανεξαρτησία) και την ισότητα θα έπρεπε να διαλέξει την αγορά. Καλόβολο, ειρηνικό κράτος δεν υπάρχει.


(από το άρθρο του Sheldon Richman στο The Freeman: Market, State and Autonomy http://www.fee.org/the_freeman/detail/market-state-and-autonomy/#axzz2LRd4yzXF)

Είναι το πρόβλημα του κράτους τα έσοδα;

By Nick Gillespie

Παρακαλώ διαβάστε το αν νομίζετε ότι τα ελλείμματα δεν έχουν σημασία και ότι οι δαπάνες δεν δημιουργούν τα ελλείμματα.




Ο αρθογράφος Ron Hart γράφει:

"Όταν ο Bill Clinton τόσο φημισμένα "ισοσκέλισε τον προυπολογισμό" με την έκρηξη του Ίντερνετ και τους φόρους από όλες εκείνες τις πωλήσεις μετοχών, το GOP και ο Newt Gingrich ψήφισαν έναν προυπολογισμό (ναι τότε το Κογκρέσσο το έκανε αυτό) με 1,7 τρισ.$ σε δαπάνες. Αν το προσαρμόσουμε στον πληθωρισμό, η σημερινή κυβέρνηση θα ξοδέψει 2,3 τρισ. σήμερα και θα μαζέψει 2,5 τρισ. σε έσοδα, καταλήγοντας σε πλεόνασμα 200 δισ.. Αλλά αντί να αυξάνουμε τις κρατικές δαπάνες σε αρμονία με τον κανονικό πληθωρισμό, με τις κυβερνήσεις Bush και Obama ξοδεύουμε σήμερα 3,8 τρισ.. Οι Δημοκρατικοί, οι οποίοι πιστεύουν ότι έχουμε πρόβλημα εσόδων αντί ότι έχουμε πρόβλημα δαπανών, πρέπει επίσης να πιστεύουν ότι έχουμε πρόβλημα μπάρμαν και όχι πρόβλημα αλκοολισμού".

Ο Hart ακόμα κατηγορεί τους Ρεπουμπλικανούς, οι οποίοι συνεχίζουν να πιέζουν για μεγαλύτερες στρατιωτικές δαπάνες παρά το γεγονός ότι έχουμε ήδη ξοδέψει περίπου τα μισά δολλάρια του πλανήτη γι' αυτόν τον σκοπό.

Χρειάζεστε κάποια άλλη ένδειξη ότι οι δαπάνες είναι η κύρια αιτία του ομοσπονδιακού χρέους; Τότε ρίξτε μια ματιά στο γράφημα:

Είναι κατανοητό γιατί οι κρατικές δαπάνες ακολουθούν διαφορετική πορεία από τα έσοδα κατά τα διαστήματα υφέσεων. Την ίδια στιγμή που περισσότεροι άνθρωποι μένουν άνεργοι και τα έσοδα μειώνονται, η ζήτηση για τα διάφορα προγράμματα κοινωνικού κράτους αυξάνεται.

Αυτό που ήταν διαφορετικό κατά την διάρκεια της διακυβέρνησης Μπους ήταν ότι οι δαπάνες αυξάνονταν επίσης και στις καλές περιόδους. Το 2001, ο Μπους ανέλαβε τα ηνία μιας διακυβέρνησης που ξόδευε το 18,2% του μεγέθους της οικονομίας. Το 2008, οι κρατικές δαπάνες ισούντο με το 20,8 της οικονομίας. Από κει και πέρα αυξήθηκαν στο 25,2% το 2009 (οικονομικό έτος κατά το οποίο κάποιες αυξήσεις ήταν του Ομπάμα, αλλά οι περισσότερες ήταν του Μπους). Αυτό το είδος μαζικής παρέκκλισης είναι εξηγήσιμο υπό το φως της οικονομικής κρίσης και της απάντησης των κυβερνήσεων Ομπάμα και Μπους σε αυτήν. Κατά την προσωπική μου άποψη, η αντιμετώπιση και των δύο αυτών κυβερνήσεων υπήρξε υστερική, αντιπαραγωγική και τουλάχιστον όσον αφορά στην διάσωση των αυτοκινητοβιομηχανιών παράνομη. Είτε συμφωνείτε μαζί μου είτε όχι, θα έπρεπε να ανησυχείτε κατά πόσον αυτή η τεράστια αύξηση στις δαπάνες ως ποσοστό του ΑΕΠ είναι απλά παροδική ή είναι πλέον η νέα κανονικότητα.

Ασφαλώς, πρέπει όλους να μας ανησυχεί ότι η πρόταση προυπολογισμού του Προέδρου Ομπάμα που ανακοινώθηκε νωρίτερα φέτος προβλέπει μία δεκαετία όπου η ομοσπονδιακή κυβέρνηση θα ξοδεύει κατά μέσον όρο 22,5% του ΑΕΠ και το σχέδιο προυπολογισμού που πέρασε από την Βουλη (Ρεπουμπλικανική πλειοψηφία) θα έχει τις κρατικές δαπάνες κατά μέσον όρο στο 20% κατά την ίδια περίοδο. Για να μπορεί κανείς να αντεπεξέλθει σε τέτοια επίπεδα δαπανών,το καθένα από τα οποία ανέρχεται πάνω από τον μέσο όρο δαπανών από το 1950. Το σχέδιο των Ρεπουμπλικανών επίσης προβλέπει τα φορολογικά έσοδα για τα επόμενα 10 χρόνια στο 18,3 % του ΑΕΠ, εξασφαλίζοντας έτσι περισσότερο χρέος και ελλείμματα. Και οι Ρεπουμπλικανοί υποτίθεται ότι είναι το κόμμα των "γερακιών της λιτότητας", σωστά;

Ρίξτε μια ματιά στον πίνακα 1.3 των ιστορικών πινάκων του Γραφείου Διαχειρίσεως και Προυπολογισμού για να λάβετε μία αίσθηση της αξίας των δαπανών αρκετών δεκαετιών. Από το 1950 έως τα μέσα της δεκαετίας του 1970 ήταν πολύ σπάνιο να δεις την ομοσπονδιακή κυβέρνηση να ξοδεύει το 20 ή και περισσότερο % της οικονομίας. Τώρα -με την μόνη εξαίρεση των τελευταίων χρόνων του Κλίντον και την αρχή της προεδρίας Μπους, αυτό φαίνεται να έχει γίνει κανόνας. Δεδομένου ότι τα φορολογικά έσοδα κατά την ίδια περίοδο ήταν κατά μέσο όρο κάτω του 18% του ΑΕΠ, δεν είναι καθόλου έκπληξη ότι το εθνικό χρέος συνεχίζει να αυξάνει. Στα περισσότερα από 16 τρισ., το χρέος μας είναι πλέον ίσο με το μέγεθος της οικονομίας. Αυτό δεν είναι και τόσο καλό (για λόγους τους οποίους θα εξηγήσουμε παρακάτω).

Εδώ ένα διαφορετικό γράφημα που βοηθάει επίσης στο να εξηγήσουμε τον ρόλο των κρατικών δαπανών στα ελλείμματα:

Αυτό είναι αυτό που η ομοσπονδιακή κυβέρνηση δαπανά κατ' άτομο σε τιμές προσαρμοσμένες στον πληθωρισμό. Είναι πλέον πολύ μακρυά από τα 6.000 δολλάρια στην αρχή της περιόδου Κάρτερ κοντά πλέον στα 12.000 δολλάρια στο τέλος της πρώτης θητείας Ομπάμα. Κάτι παρόμοιο έχει συμβεί και σε πολιτειακό επίπεδο,επίσης, οπότε δεν είναι μόνον η ομοσπονδιακή κυβέρνηση αυτή που εκμεταλλεύεται την κατάσταση.

Εδώ κάποια συνταρακτικά στοιχεία από ένα ρεπορτάζ του Reason του 2009 για τις σπατάλες των πολιτειακών κυβερνήσεων κατά την διάρκεια των καλών πρώτων ετών της δεκαετίας του 2000:

Στα 5 χρόνια μεταξύ του 2002 και του 2007, τα συνολικά έσοδα των πολιτειών αυξήθηκαν με τον ρυθμό του πληθωρισμού, παράγοντας πλεόνασμα 600 δισ$. Αν οι νομοθέτες επέλεγαν να είναι πιο υπεύθυνοι, θα μπορούσαν να διατηρήσουν όλες τις υπάρχουσες πολιτειακές υπηρεσίες, να αυξήσουν τις δαπάνες για να τις προσαρμόσουν στον πληθωρισμό και την πληθυσμιακή αύξηση, και την ίδια στιγμή να κάνουν μειώσεις φόρων ύψους 500 δισ.$.

Αντί για αυτό, επέλεξαν να αυξήσουν και άλλο τις δαπάνες! Από το 2002 έως το 2007, οι συνολικές δαπάνες αυξήθηκαν κατά 50% ταχύτερα από τον πληθωρισμό. Οι εκπαιδευτικές δαπάνες αυξήθηκαν περίπου 70% ταχύτερα του πληθωρισμού, παρόλο που ο σχετικός αριθμός πληθυσμού σχολικής ηλικίας μειώθηκε! Οι δαπάνες υγείας (Medicaid) και οι μισθοί των δημοσίων υπαλλήλων των Πολιτειών ανέβηκαν δυο φορές πιο πολύ από τον πληθωρισμό.


Άρα λοιπόν και η ομοσπονδιακή και οι πολιτειακές κυβερνήσεις αυξάνουν τις δαπάνες εν μέσω κακών εποχών, για να βοηθήσουν τους ανθρώπους. Και αυξάνουν τις δαπάνες στις καλές εποχές, για να ανταμείψουν τους υποστηρικτές τους και να εξασφαλίσουν την επανεκλογή τους.

Είναι αρκετά εύκολο να κατανοήσουμε πώς τα αστρονομικά επίπεδα χρέους καταστρέφουν τα οικονομικά σε πολιτειακό επίπεδο: Κάποια στιγμή τελειώνουν οι άνθρωποι στους οποίους μπορείς να βάλεις νέους φόρους (ή οι φόροι που μπορούν να αυξηθούν!), η δανειοληπτική τους ικανότητα

υποβαθμίζεται κοκ. Συνακόλουθα, αρχίζουν να φορολογούν τους πολίτες τους περισσότερο, για λιγότερες υπηρεσίες. Κανείς δεν είναι ευχαριστημένος, άνθρωποι και επιχειρήσεις φεύγουν. Οι ομοσπονδιακοί φυσικά, μπορούν να συνεχίσουν να κόβουν χρήμα ή να αναλαμβάνουν κοινή δράση με την Federal Reserve για να αυξήσουν την νομισματική κυκλοφορία. Έτσι λοιπόν το σκοινί πάει πολύ πιο μακρυά, ειδικά αν είσαι η μεγαλύτερη οικονομία του πλανήτη. Ο πληθωρισμός μπορεί να συμβεί ή να μη συμβεί γρήγορα (ή και καθόλου) και οι τιμές των επιτοκίων μπορεί να ανεβούν ή όχι. Υπάρχει μια μεγάλη διαμάχη σε εξέλιξη στο αν ο πληθωρισμός, ο οποίος προβλέπεται με βάση σχεδόν όλες τις συμβατικές οικονομικές θεωρίες, συμβαίνει τώρα ή όχι. Τα επιτόκια δανεισμού, τόσο για το κράτος όσο και για τον συνεχώς συρρικνούμενο αριθμό καταναλωτών που μπορούν πλέον να δανειστούν, είναι ακόμα εξαιρετικά χαμηλά, αγνοώντας τους παλαιούς φόβους για τα μεγάλα και επίμονα ελλείμματα. Τουλάχιστον προς το παρόν.

Ποιο είναι λοιπόν το κακό στο να ξοδεύει το κράτος (ομοσπονδιακή κυβέρνηση) σαν να μην υπάρχει αύριο, ειδικά όταν ο κόσμος εξακολουθεί να πλήττεται βαρειά σε θέματα δουλειάς, μισθών κλπ; Υπάρχουν αρκετά κακά  -φορτώνουμε τις επόμενες γενιές με τεράστια χρέη πριν καν γεννηθούν, για παράδειγμα. Φανταστείτε να εξακολουθείτε να πληρώνετε τις πιστωτικές των γονιών σας για διακοπές που πήγαν και αυτοκίνητα που αγόρασαν (και αργότερα πούλησαν ξανά) από το 1970. Ο μη γένοιτο!

Χάριν όμως συντομίας ας εστιάσουμε απλά σε ένα από τα σοβαρά προβλήματα που ανακύπτουν με τα συνεχή ελλείμματα και την συσσώρευση κολοσσιαίων χρεών σε ομοσπονδιακό επίπεδο: Οι χώρες των οποίων οι κυβερνήσεις φέρουν χρέη πάνω από το 90% του μεγέθους των οικονομιών τους για μακρές περιόδους, υπονομεύουν την μακροπρόθεσμη οικονομική ανάπτυξη, τον δείκτη που ο καθένας συμφωνεί πως είναι βασικός για την βελτίωση των συνθηκών ζωής.


Όπως η Veronique de Rugy έγραφε στο τεύχος Οκτωβρίου του Reason :

Σε πρόσφατο έγγραφο του Εθνικού Γραφείου Οικονομίας με τίτλο: "Υπερβάσεις Χρέους: Παρελθόν και Παρόν", οι οικονομολόγοι Carmen Reinhart, Vincent Reinhart και Kenneth Rogoff δείχνουν πως στις 11 από τις 26 περιπτώσεις του παραδείγματός τους, χώρες των οποίων το χρέος ξεπέρασε το 90% του ΑΕΠ για τουλάχιστον 5 χρόνια δεν είχαν αύξηση στα επιτόκια δανεισμού.

Αλλά τα σταθερά επιτόκια δανεισμού δεν είναι σημάδι ότι αυτές οι χώρες είναι σε καλή οικονομική κατάσταση. Η οικονομική ανάπτυξη σε 26 περιπτώσεις ήταν 1,2% χαμηλότερη από ότι σε άλλες περιόδους, "η μέση διάρκεια των επεισοδίων υπερχρέωσης είναι 23 χρόνια, και δημιουργεί τεράστια έλλειψη εισοδήματος, ως αποτέλεσμα το οποίο πέφτει περίπου στο ένα τέταρτο, από ότι στις περιόδους με χαμηλό χρέος". Με άλλα λόγια, το γεγονός πως οι αγορές ομολόγων μένουν αδιάφορες σχετικά με τα υψηλά επίπεδα χρέους σε κράτη θεωρούμενα ως ασφαλή λέει πολύ λίγα πράγματα για το πόσο καλά τα πηγαίνουν στην πραγματική οικονομία. Και σίγουρα δεν πρέπει να λαμβάνεται ως σημείο ότι το κράτος αυτό μπορεί να δανεισθεί και άλλα χρήματα χωρίς κίνδυνο!


Πόσοι από εμάς θα είμαστε υποχρεωμένοι να ζήσουμε το μέλλον μας σε αυτήν την νεκρή ζώνη της χαμένης οικονομικής ανάπτυξης;

Και για να τα αναλύσουμε όλα, ποιες από τις πολεμικές μας περιπέτειες έχουν κάνει κάτι ώστε να μειώσουν το ποσοστό των ανθρώπων που υποφέρει στη γη; Ή οι φαρμακευτικές δαπάνες που επεκτάθηκαν για τους ήδη ευκατάστατους ηλικιωμένους; Ή για τον πόλεμο εναντίον της κάνναβης που έχει μετατρέψει την Πατρίδα των Ελεύθερων ανθρώπων στην μεγαλύτερη φυλακή ανθρώπων στον κόσμο;

Τις ημέρες που ο Μπαράκ Ομπάμα έκανε την προεκλογική εκστρατεία για την 2η θητεία του, συνήθιζε να μιλάει για το πώς "πρέπει να σπάσουμε αυτόν τον φαύλο κύκλο του χρέους".



Έχουμε ζήσει σε μια εποχή εύκολου (φτηνού) χρήματος, στην οποίαν μας επιτρεπόταν να ξοδεύουμε χωρίς όριο, να δανειζόμαστε αντί να αποταμιεύουμε...

Αφού ξεπεράσουμε την παρούσα κατάσταση ανάγκης, η οποία απαιτεί επείγουσες νέες επενδύσεις, πρέπει να σπάσουμε αυτόν τον φαύλο κύκλο του χρέους.



Αυτό ήταν στην πραγματικότητα μέρος της εναρκτήριας ομιλίας της προεκλογικής του εκστρατείας. Τώρα, ο πρόεδρος έχει απομακρυνθεί από λόγια όπως να περικοπούν 2,5$ στις δαπάνες για κάθε 1$ εσόδων τον Σεπτέμβριο του 2012 στο να πιέζει για 4$ σε νέους φόρους για κάθε διολλάριο περικοπής δαπανών. Και όλο αυτό είναι μέρος της "λελογισμένης προσέγγισής" του για τα οικονομικά του κράτους.

Αλλά εάν η αιτία του -φονικού για την ανάπτυξη- χρέους και ελλειμμάτων είναι οι αυξημένες δαπάνες  -και όντως είναι-  η λύση είναι η περικοπή δαπανών. Όπως και το τεύχος Νοεμβρίου 2010 του Reason εξηγούσε, το έχουμε κάνει ξανά ως χώρα (μετά τον Β' ΠΠ) και άλλες επίσης ανεπτυγμένες οικονομίες το έκαναν αρκετά πρόσφατα, την δεκαετία του 1990. Την περασμένη χρονιά, η De Rugy και εγώ προσωπικά (Nick Gillespie) προτείναμε έναν εύκολο τρόπο αυτό να επιτευχθεί μέσω μικρών προοδευτικών περικοπών που ουσιαστικά δεν ισοδυναμούν με κάτι παραπάνω από την συγκράτηση των εξόδων σε σταθερές τιμές.

Δεν θα ήταν φοβερά δύσκολο. Και σίγουρα είναι καλύτερο από την εναλλακτική, η οποία είναι να πετσοκόψουμε το 25% της ανάπτυξης για τα επόμενα 20 χρόνια.

Έχει γίνει κοινό ανέκδοτο πλέον πως κάνουμε ό,τι κάνουμε σε κάθε επίπεδο "για τα παιδιά μας". Ποιός ανάμεσά μας θέλει να κοιτάζει κάθε τέταρτο παιδί στον δρόμο και να του λέει,
"Συγγνώμη παιδί μου, απλά δεν ήταν ο δικός σου αιώνας";





http://reason.com/archives/2012/12/01/if-you-dont-think-spending-is-at-the-roo

Η ευκαιρία της Γερμανίας (μια 'αυστριακή' θεώρηση)

Η κρίση χρέους της Ευρωζώνης έχει παρουσιάσει στη Γερμανία μια μοναδική ευκαιρία ώστε να οδηγήσει τον κόσμο μακρυά από την νομισματική καταστροφή και τις συνέπειες του οικονομικού χάους,κοινωνικής αναταραχής και του απερίγραπτου ανθρώπινου πόνου που αυτή θα φέρει.Η αιτία για αυτήν την κρίση χρέους είναι η λανθασμένη κατασκευή του ευρώ που επιτρέπει σε όλα τα μέλη της Ευρωπαικής Νομισματικής Ένωσης (EMU) να τυπώνουν ευρώ και να τα φορτώνουν σε όλα τα άλλα μέλη.Ο Δρ. Philipp Bagus του Πανεπιστημίου του Juan Carlos της Μαδρίτης έχει περιγράψει αυτήν την κατάσταση ως την 'τραγωδία των κοινών' (tragedy of commons) στο βιβλίο του με τον εύστοχο τίτλο The Tragedy of the Euro.Η Γερμανία βρίσκεται στα πρόθυρα τού να δει την κεφαλαιακή της βάση να εξανεμίζεται από την αναπόφευκτη δυναμική αυτής της 'τραγωδίας των κοινών'.Πρέπει να αφήσει την Ευρωζώνη,να επαναφέρει το γερμανικό μάρκο (DM) και να το συνδέσει με τον χρυσό.


Η Δομή της Ευρωπαικής Νομισματικής Ένωσης

Το Ευρωπαικό Σύστημα των Κεντρικών Τραπεζών (EΣΚΤ) αποτελείται από μία κεντρική τράπεζα,την Ευρωπαική Κεντρική Τράπεζα (ΕΚΤ),και τις εθνικές κεντρικές τράπεζες της Ευρωζώνης,από τις οποίες, όλες υπάρχουν και λειτουργούν μέσα στα όρια των εθνών-κρατών.Παρόλο που η ΕΚΤ απαγορεύεται με νόμο να χρηματοδοτεί το χρέος των κρατών-μελών μέσω αμέσων αγορών των χρεών τους,έχει ερμηνεύσει ότι αυτός ο περιορισμός δεν περιλαμβάνει την απαγόρευση δανεισμού στις εθνικές κεντρικές τράπεζες παίρνοντας αυτό το ίδιο το εθνικό χρέος ως ενέχυρο.Φυσικά μ'αυτόν τον τρόπο η ΕΚΤ απλά βρίσκει έναν τρόπο να παρακάμψει τους περιορισμούς που της τίθενται,και οι οποίοι φυσικά είχαν μπει υπό την πίεση των πιο υπεύθυνων δημοσιονομικά μελών,όπως της Γερμανίας.


Η Αλλοίωση της ΕΚΤ σε Μηχανή Πληθωρισμού

Όταν η ΕΚΤ πρωτοδημιουργήθηκε γύρω στις αρχές της νέας χιλιετίας,οι αγορές ομολόγων υπέθεσαν ότι θα λειτουργούσε σύμφωνα με τα πρότυπα της Γερμανικής Κεντρικής Τράπεζας,της Bundesbank,η οποία λειτουργούσε ίσως το λιγότερο πληθωριστικό σύστημα στον ανεπτυγμένο κόσμο.Παρόλαυτα,υπέθεσαν επίσης ότι η ΟΝΕ δεν θα επέτρεπε κάποιο από τα μέλη της να κηρύξει στάση πληρωμών.Ως εκ τούτου,το επιτόκιο δανεισμού για πολλά μέλη της ΟΝΕ έπεσε στα επίπεδα της Γερμανίας.Κατά δυστυχίαν,πολλά κράτη της Ευρωζώνης όμως,δεν χρησιμοποίησαν αυτό το χαμηλότερο επιτόκιο ως ευκαιρία ώστε να μειώσουν τους προυπολογισμούς τους,αλλά απλά για να δανειστούν περισσότερα.Έτσι γεννήθηκε η ευρωπαική κρίση χρέους,όταν έγινε σαφές στην αγορά ομολόγων ότι η αποπληρωμή του χρέους για πολλά μέλη της Ευρωζώνης ήταν πλέον υπό αμφισβήτηση.Τα επιτόκια δανεισμού για αυτά τα κράτη εκτινάχθηκαν.

Στα προηγούμενα χρόνια η ίδια η ΕΕ συμφώνησε διάφορα πακέτα διάσωσης,αλλά η κατάσταση δεν λύθηκε.Στην πραγματικότητα τα πράγματα είναι ακόμα χειρότερα,καθώς πλέον φαίνεται πως και μεγαλύτερα κράτη-μέλη της Ευρωζώνης ενέδωσαν στο όργιο χρέους και πιθανόν να χρειαστούν πακέτα διάσωσης για να αποφύγουν την χρεωκοπία.Φτάσαμε έτσι στο συμπέρασμα του Dr.Bagus ότι το ευρώ έχει λεηλατηθεί από πολλές διαφορετικές μεριές και πλέον το δοχείο είναι άδειο.Η ΕΚΤ και αρκετά από τα κράτη της Ευρωζώνης ζητούν απεριόριστη αγορά ομολόγων δημοσίου χρέους από την ΕΚΤ.Η μόνη που αντιτίθεται είναι ουσιαστικά η Γερμανία,είναι όμως μία μοναχική φωνή ενάντια σε όλες αυτές τις σειρήνες του πληθωριστικού χρήματος.


Ιστορική Εξήγηση για την Γερμανική Αντιπάθεια στον Πληθωρισμό

Το 1923 η Γερμανία έζησε μία από τις χειρότερες περιπτώσεις υπερπληθωρισμού στην παγκόσμια ιστορία και την χειρότερη ποτέ για βιομηχανικό έθνος.Το αυτοκρατορικό μάρκο (reichsmark) καταστράφηκε από την ίδια την Κεντρική του Τράπεζα,ρίχνοντας τους Γερμανούς στην ανέχεια και την απελπισία.Τώρα,μετά από μόνο λίγα χρόνια σχετικής νομισματικής πειθαρχίας,το ευρώ αντιμετωπίζει την ίδια τύχη καθώς έθνος μετά το έθνος ζητούν διάσωση από τα συσσωρευμένα χρέη τους μέσω της απεριόριστης εκτύπωσης χρήματος από την ΕΚΤ.Επειδή η Γερμανία είναι μέρος της ΟΝΕ,πρέπει να δεχθεί αυτά τα φρεσκοτυπωμένα ευρώ.Αυτός ο επαπειλούμενος πληθωρισμός απροσδιόριστων διαστάσεων έχει προκαλέσει τεράστιο φόβο στους Γερμανούς τραπεζίτες.Είναι αυτό ακριβώς που φοβούνταν όταν οι πολιτικοί της Γερμανίας συμφώνησαν να παραδώσουν το αγαπημένο γερμανικό μάρκο και να θέσουν την οικονομική μοίρα της χώρας στα χέρια μιας επιτροπής από ξένους που δεν είχαν και καμμιά φοβερή ανησυχία για τον πληθωρισμό.Η Γερμανία μπορεί όμως να σταματήσει όλη αυτή την καταστροφή και να σώσει τον κόσμο την ίδια ώρα που θα έχει σώσει έτσι και τον εαυτό της.Να αφήσει την ΟΝΕ,να επαναφέρει το γερμανικό μάρκο και να το προσδέσει στον χρυσό.


Ένα Χρυσό Γερμανικό Μάρκο Είναι Πιθανό και Επιθυμητό

Παρά τις εκφοβιστικές ανακοινώσεις των αξιωματούχων της ΕΕ,δεν υπάρχει κάτι που μπορεί να εμποδίσει μία κυρίαρχη χώρα να φύγει από το ευρώ και να υιοθετήσει ένα διαφορετικό νομισματικό σύστημα.Το πιθανότερο σενάριο θα ήταν μία ακριβής ισοτιμία 1/1 για όλα τα ευρώ των γερμανικών τραπεζών προς ένα γερμανικό μάρκο.Μετά απ' αυτό τα γερμανικά μάρκα θα έρρεαν προς τις αγορές με τον ίδιο τρόπο που ρέουν οι αγγλικές λίρες και τα δολλάρια ΗΠΑ.Η Bundesbank θα ήταν υπεύθυνη για την νομισματική πολιτική όπως ήταν πριν η Γερμανία να μπει στην ΟΝΕ.Αφήνοντας την Ευρωζώνη η Γερμανία θα απομόνωνε (προστάτευε) τον εαυτό της από τις συνέπειες της πορείας του ευρώ ως μιας 'τραγωδίας των κοινών',δηλ. ο πληθωρισμός από τρίτες χώρες θα σταματούσε,η Γερμανία δεν θα γνώριζε αύξηση στις τιμές εξ αιτίας των πράξεων τρίτων μερών και οι κεφαλαιακά καταστροφικές μεταφορές πλούτου θα τελείωναν.

Ακόμα,η Γερμανία θα έπρεπε να πάει ένα βήμα πιο πέρα.Να συνδέσει το μάρκο με τον χρυσό.Η Γερμανία είναι η 4η μεγαλύτερη οικονομία παγκοσμίως,πίσω μόνο από τις ΗΠΑ,την Κίνα και την Ιαπωνία.Εκτός αυτού,η Γερμανία έχει τα μεγαλύτερα αποθέματα του παγκόσμιου χρυσού από οποιανδήποτε άλλη οντότητα στον κόσμο εκτός από τις Ηνωμένες Πολιτείες,περισσότερα και από την Κίνα και από την Ιαπωνία,και από οποιαδήποτε ευρωπαική χώρα.Προαπαιτούμενο για να δεχθεί η αγορά χρήμα μετατρεπόμενο σε χρυσό (gold money) είναι η εμπιστοσύνη στην αξιοπιστία της εκδούσης αρχής.Όχι μόνον η Γερμανία είναι γνωστή για την ακεραιότητα και τον σεβασμό της στο σταθερό νόμισμα αλλά η Γερμανία η ίδια χαίρει παγκοσμίου εκτιμήσεως ως προς το κράτος δικαίου,την προωθημένη οικονομική αρχιτεκτονική και το σταθερό πολιτικό σύστημα.Για αυτούς τους λόγους η Γερμανία θα αποδείκνυε στον κόσμο ότι ένα νόμισμα μετατρέψιμο σε χρυσό δεν είναι μόνο εφικτό,αλλά και επιθυμητό.Αναμείνατε έναν χείμαρρο ανακοινώσεων από τη στιγμή που οι εμπορικοί εταίροι της Γερμανίας συνειδητοποιήσουν την σημαντικότητα του να γίνονται οι διεθνείς χρηματοοικονομικές συναλλαγές στο καλύτερο δυνατό διαθέσιμο νόμισμα-το οποίο αρχικά τουλάχιστον θα είναι ένα νέο χρυσό μάρκο.


Η Γερμανία δεν πρέπει να αφήσει την ευκαιρία

Φυσικά οι ευεργετικές συνέπειες της πρόσδεσης του νομίσματος στον χρυσό πηγαίνουν πολύ πιο πέρα από το σταμάτημα των πληθωριστικών τιμών και τις κεφαλαιακά καταστροφικές μεταφορές πλούτου.Μπορούμε να περιμένουμε επίσης τις θετικές συνέπειες της επιστροφής στο μικρό κράτος,σε κράτος που δεν θα μπορεί πλέον να χρηματοδοτεί τον εαυτό του μέσω της ανίερης συμμαχίας με μία πληθωριστική κεντρική τράπεζα η οποία δημιουργεί fiat money με σκοπό να νομισματοποιήσει τις απερίσκεπτες δαπάνες του.Ο λαός δεν θα βρίσκεται πλέον υπό το έλεος της κυβέρνησης,ζητώντας και παρακαλώντας για ειδικά συμφέροντα προς ζημία της υπόλοιπης κοινωνίας,καθώς η κυβέρνηση θα είναι αναγκασμένη να προσφύγει στον λαό για να αυξήσει τον προυπολογισμό της.Ο κατάλογος με τα οφέλη θα είναι μακρύς.Προσθέστε σε αυτό ότι όλα ξεκινούν με την αληθινά συνετή νομισματική πολιτική,το χρήμα προσδεδεμένο στον χρυσό.Η Γερμανία μπορεί να δείξει τον δρόμο και να κερδίσει έτσι την δικαιολογημένη εκτίμηση του υπόλοιπου κόσμου.Είναι στην κατάλληλη θέση την κατάλληλη στιγμή.Πρέπει να αρπάξει την ευκαιρία!

Patrick Barron και Godfrey Bloom,A Golden Opporunity 10/22/2012 mises.org